Is de woonwinkel dood?

In vijftien jaar verdween een kwart van alle woonwinkels in Nederland. Tegelijkertijd verdubbelde het aantal zelfstandige interieurontwerpers. Dat is geen toeval. De macht in de interieurbranche verschuift, en de ontwerper staat steeds vaker aan het stuur.

Het aantal interieurontwerpers verdubbelde in twaalf jaar

Onder de KVK-categorie interieur- en ruimtelijk ontwerp stonden in het vierde kwartaal van 2025 precies 11.565 bedrijven ingeschreven. In 2013 waren dat er nog circa 5.970. Een verdubbeling in twaalf jaar, groei van 96 procent. Het overgrote deel zijn zzp'ers en eenmanszaken.

Vorige maand publiceerde wij een onderzoeksartikel met cijfers en feiten over de interieurbranche.

De designsector is de snelst groeiende tak binnen de Nederlandse creatieve industrie. Van alle vakspecialisten op artistiek en cultureel gebied werkt 47 procent als zelfstandige. De vraag naar professionele ontwerpbegeleiding is structureel gegroeid, en die vraag wordt steeds vaker ingevuld door een solo-ondernemer met een scherpe visie en een strak portfolio.

De interieurontwerper bepaalt wat er wordt gekocht

Als een klant een interieurontwerper inschakelt, neemt die ontwerper de meeste productkeuzes over. Welk merk de bank wordt, welke vloer er komt, welke verlichting het project afmaakt: in projecten met een interieurontwerper of architect bepaalt die interieurprofessional dat. Niet de consument. Dat maakt de ontwerper tot een voorschrijver: iemand wiens keuze direct leidt tot een aankoop.

Het Amerikaanse onderzoeksbureau ThinkLab berekende wat die rol in de praktijk betekent. De gemiddelde interieurontwerper is verantwoordelijk voor aankopen die 40 keer hoger liggen dan wat een consument zelfstandig besteedt. Bij de top-200 designbureaus loopt dat op tot 140 keer.

Wie de ontwerper overtuigt, bereikt de eindklant. Wie de ontwerper negeert, vecht om de resterende markt die het zelf uitzoekt. Merken en showrooms die dit begrijpen, bouwen relaties met interieurprofessionals. Merken die het negeren, concurreren op prijs.

Een kwart van de woonwinkels verdween

Nederland telde op het hoogtepunt in 2010 nog 11.489 woonwinkelvestigingen. Op 1 januari 2025 waren dat er nog 8.567: een verdwijning van bijna 3.000 winkels in vijftien jaar. Tegelijkertijd vielen in korte tijd iconische namen. Rivièra Maison failliet in juni 2025 en maakte een doorstart. Carpetright in september 2025, alle 75 vestigingen gesloten, geen doorstart. FonQ in maart 2026. Leen Bakker België in december 2025. In totaal gingen in 2024 meer dan 4.300 bedrijven failliet, 30 procent meer dan het jaar ervoor.

Toch realiseert de fysieke winkel nog altijd circa 85 procent van de meubelomzet. Niet omdat de consument zo graag winkelt, maar omdat meubels voelen, schaal en materiaal vragen wat een scherm niet kan geven. De winkel die overleeft, levert die ervaring. De winkel die dat niet doet, verliest klanten aan het scherm of aan de concurrent die het beter begrijpt.

Het online aandeel schoot in één jaar van 24 naar 36 procent

In het eerste kwartaal van 2025 sprong het online aandeel in Home & Living bestedingen van 24 naar 36 procent, aldus Thuiswinkel.org. Dat is geen trend. Dat is een trendbreuk. En 88 procent van alle offline aankopen kent tegenwoordig minimaal één online contactmoment.

Pinterest telt 4,2 miljoen Nederlandse gebruikers, van wie 90 procent zegt dat het platform helpt bij aankoopbeslissingen. Interieur en DIY is de populairste categorie. Instagram bereikt 8 miljoen Nederlanders en 80 procent gebruikt het platform om te bepalen of ze iets willen kopen. De oriëntatiefase is volledig gedigitaliseerd. De consument komt de showroom in met een mening die allang gevormd is, en de ontwerper was vaak eerder in dat proces aanwezig dan de winkel zelf.

De showrooms die groeien, verkopen een levensstijl

Restoration Hardware in de VS bouwde winkels van 2.800 tot 7.400 vierkante meter om tot gallery's met restaurants, wijnbars en dakterrassen. Geen productmuren, maar omgevingen die je wilt binnenlopen. Resultaat: 95 procent van de kernomzet loopt via een membershipmodel. IKEA kiest de andere kant: kleine binnenstedelijke Plan & Order Points zonder voorraad, puur gericht op digitale planning en persoonlijk advies.

In Nederland zien groothandels en inkoopcentra de groeiende voorschrijversrol en spelen daar actief op in. Trade-only evenementen, exclusieve toegang voor professionals en collecties die specifiek zijn samengesteld voor projectinrichting: de scheiding tussen consumentenretail en professionele inkoop wordt scherper. De richting is helder: wie de ontwerper serieus neemt als klant en partner, bouwt een duurzamere relatie met de markt dan wie iedereen bedient.

De interieurwinkel is niet dood. Maar de middelmatige is dat bijna.

De winkels die verdwijnen, zitten vast in het midden: te groot voor persoonlijk advies, te klein voor beleving, te duur voor prijsvergelijking en te vaag voor merkonderscheid. De winkels die groeien, kiezen. Ze kiezen voor de interieurprofessional als klant en partner. Ze kiezen voor beleving boven assortiment. Ze kiezen voor een specifieke klant in plaats van iedereen.

Voor de interieurontwerper en architect is de vraag niet of de showroom relevant blijft. De vraag is welke showrooms jouw tijd waard zijn. En omgekeerd: welke merken en leveranciers jou serieus nemen als de voorschrijver die je bent. Die tweedeling wordt alleen maar scherper.

VOORVERKOOP ZOMERBORREL INTERIEURBRANCHE BEGONNEN!

Ieder jaar organiseren wij de zomer netwerkborrel voor de interieurbranche. Samen met al je interieurcollega's en interieurvrienden de zomer inluiden. Dit jaar weer op een bijzondere locatie het DesignersHouse in Oss.

Laagdrempelig borrelen, nieuwe mensen ontmoeten maar ook bekenden uit de branche. Geen programma maar gezellig connecten met je interieurcollega's op iedere keer weer een unieke locatie!​ Ben jij er donderdag 25 juni (weer) bij?

Regel op tijd je kaartje want de kaartjes gaan altijd hard!

Naar tickets zomerborrel

Bronnen

• CBS / KVK Firmfocus: branchecijfers interieur- en ruimtelijk ontwerp, Q4 2025

• CBS: Dossier ZZP, monitor zelfstandigen in de creatieve sector

• Monitor Creatieve Industrie Nederland: groei designsector 2010-2020

• ThinkLab / SANDOW Design Group: U.S. Design Industry Benchmark Report 2024

• Houzz & Home Study 2025: renovatietrends en inzet van designprofessionals

• Credence Research: Netherlands Interior Design Market Report 2024-2032

• Thuiswinkel.org: Thuiswinkel Markt Monitor Q1 2025

• INretail Woonmonitor: online aandeel meubelverkoop en fysieke omzetcijfers

• CBS / Locatus via De Interieur Club: ontwikkeling aantal woonwinkelvestigingen 2010-2025

• De Interieur Club: Cijfers en feiten over de interieurbranche (2025)

• Fingerspitz / Afix: Pinterest gebruikersstatistieken Nederland 2025

• Afix: Instagram gebruikersstatistieken Nederland 2025

• Accenture: ROPO-onderzoek online contactmomenten bij offline aankopen

• Interior Business: faillissement Rivièra Maison, Carpetright Nederland (2025)

• Wonen360 / NOS: faillissement FonQ en Leen Bakker België (2025-2026)

• CBS: ruim 30 procent meer faillissementen in 2024

• Retail Dive: Restoration Hardware gallery-concept en membershipmodel

• ThinkLab: duurzaamheid en de rol van de ontwerper als specifier 2024